Opgeslagen!
opgeslagen artikelen
0

De Nederland-Turkije rel: een welles-nietes discussie

- ​Het zijn twee rumoerige weken geweest. De Nederland-Turkije rel heeft aandacht getrokken, zowel nationaal als internationaal. Enkele dagen later was het tijd voor de Tweede Kamerverkiezingen. De rel werd een welles-nietes kleuterruzie en het lijkt erop dat de strijd is gestreden tijdens de Tweede Kamerverkiezingen. Het ontzeggen van de landingsrechten van de Turkse minister Cavusoglu en het uitzetten van de Turkse minister Kaya als “ongewenste vreemdeling” riep bij een groot aantal Turkse Nederlanders frustratie op. Deze frustratie leidde uiteindelijk tot een demonstratie voor het Turkse Consulaat aan de Westblaak in Rotterdam. Het gevolg hiervan was dat het een over-en-weer spel van verwijten tussen Turkije en Nederland ontketende. Het ene verwijt heftiger dan de ander. De rel speelde zich af voor de Tweede Kamerverkiezingen en werd daarom een bron voor politieke speculaties. Het handelen van Mark Rutte zou hem bijvoorbeeld zomaar eens goed uitgekomen zijn. Wie heeft het nu uiteindelijk bij het rechte eind?

Het zijn twee rumoerige weken geweest. De Nederland-Turkije rel heeft aandacht getrokken, zowel nationaal als internationaal. Enkele dagen later was het tijd voor de Tweede Kamerverkiezingen. De rel werd een welles-nietes kleuterruzie en het lijkt erop dat de strijd is gestreden tijdens de Tweede Kamerverkiezingen. Het ontzeggen van de landingsrechten van de Turkse minister Cavusoglu en het uitzetten van de Turkse minister Kaya als “ongewenste vreemdeling” riep bij een groot aantal Turkse Nederlanders frustratie op. Deze frustratie leidde uiteindelijk tot een demonstratie voor het Turkse Consulaat aan de Westblaak in Rotterdam. Het gevolg hiervan was dat het een over-en-weer spel van verwijten tussen Turkije en Nederland ontketende. Het ene verwijt heftiger dan de ander. De rel speelde zich af voor de Tweede Kamerverkiezingen en werd daarom een bron voor politieke speculaties. Het handelen van Mark Rutte zou hem bijvoorbeeld zomaar eens goed uitgekomen zijn. Wie heeft het nu uiteindelijk bij het rechte eind?

De president van Turkije, Erdogan, riep Turkse Nederlanders op om te stemmen tijdens het referendum omtrent de macht van Erdogan. De Turkse minister Cavusoglu zou voor dit referendum naar Nederland vliegen voor een bijeenkomst bij het Turkse Consulaat. Het overleg betrof een bijeenkomst met een kleinschalig en besloten karakter, maar dit overleg verliep niet soepel door de publieke dreiging met sancties. In Nederland staat de openbare orde en veiligheid hoog in het vaandel. Er was dan ook vrees dat dit in het geding zou komen wanneer het geen kleinschalige bijeenkomst betrof. Gezien beide staten niet tot een compromis kwamen, werden de landingsrechten van het vliegtuig van de Turkse minister van Buitenlandse Zaken Cavusoglu ingetrokken. Als dit al niet tot genoeg ophef leidde, kwam er nog een schepje bovenop toen de Turkse minister van Familiezaken vanuit Duitsland met verschillende konvooien naar het Turkse consulaat in Rotterdam reisde. Nederland had Turkije duidelijk aangegeven dat een bijeenkomst om campagne te voeren niet werd toegestaan. De Turkse minister werd om deze reden bij het Consulaat onderschept en dringend, doch vriendelijk verzocht terug te reizen naar Duitsland[1]. Let the games begin.

“Nederlanders zijn fascistisch, overblijfselen van het nazisme en hebben een bedorven karakter”. Nederlanders zijn niet de enigen, ook de Duitsers krijgen naar hun hoofd geslingerd dat zij nazi’s zijn. Daarbij krijgen Turkse Nederlanders gratis stemadvies en krijgt Nederland veertig koeien terug. Een koe geeft gemiddeld 20 liter melk per dag, wat neerkomt op 6300 liter melk per koe per jaar[2]. De veertig koeien gezamenlijk zullen Nederland 252.000 liter per jaar meer opbrengen, dus de sanctie kan niet als ongewenst worden beschouwd[3]. De verdere getroffen economische sancties worden niet doorgezet, deze zouden Turkije zelf raken[4].

Allemaal leuk dit, maar waar is het op gebaseerd? Diplomatieke onschendbaarheid. Diplomatieke en consulaire missies en hun staf vertegenwoordigen een staat bij een andere staat. Van hen wordt geacht dat zij met mensen van allerlei culturen en godsdiensten uit alle delen van de wereld kunnen omgaan. De afspraken hierover, in de vorm van etiquettes, zijn opgenomen in het Verdrag van Wenen inzake Diplomatiek Verkeer (1961) en het Verdrag inzake consulaire betrekking (1963). In de verdragen worden tevens de privileges en immuniteiten beschreven. Het doel hiervan is om misverstanden te voorkomen en dat diplomatieke vertegenwoordigers hun functies zonder belemmeringen kunnen vervullen. De privileges en immuniteiten hebben een functioneel karakter: individuele diplomaten mogen niet worden bevoordeeld met deze regels.

Diplomatieke onschendbaarheid is een van de privileges beschreven in de verdragen. Dit privilege houdt in dat het gastland een bepaalde groep personen niet kan vervolgen of aanhouden. Er kunnen dus geen nationale wettelijke bepalingen van de gaststaat tegen de diplomatieke vertegenwoordiger en hun familieleden worden afgedwongen. De diplomatieke onschendbaarheid geldt voor onder meer staatshoofden, regeringsleiders en ministers voor Buitenlandse Zaken. Zij genieten bescherming in de gaststaat, waar de gebouwen van de missie en de woningen van het hoofd van de missie (Chef de Poste) en zijn staf onschendbaar zijn. Voorts zijn de auto’s en de post onschendbaar. Dit houdt in dat de autoriteiten van de gaststaat de gebouwen, woningen en auto’s niet mogen betreden en de post niet mag openen. Ten slotte dient de gaststaat de buitenlandse vertegenwoordiging te beschermen tegen bijvoorbeeld ordeverstoringen[5].

In de Nederland-Turkije rel, had Nederland het recht om te bepalen of de ministers toegelaten zouden worden om een bijeenkomst omtrent het referendum te houden. Een gaststaat kan namelijk niet gedwongen worden om diplomatieke status te verlenen. In casu werd in verband met de openbare orde en veiligheid geen toestemming gegeven voor een dergelijke diplomatieke missie. Het ontnemen van de landingsrechten van het vliegtuig van de Turkse minister Cavusoglu is ondanks zijn diplomatieke onschendbaarheid, het recht van de gaststaat. De Turkse minister Kaya geniet geen diplomatieke onschendbaarheid omdat zij geen staatshoofd, regeringsleider of minister van Buitenlandse Zaken is. Zij is immers minister van Familiezaken. Daarbij maakte zij geen deel uit van de Turkse diplomatieke missie in Nederland. Dit maakt dat zij een visumplichtige Turkse staatsburger op politieke missie was en zich daarbij diende te houden aan de aanwijzingen van het Nederlandse gezag[6]. Zij is vervolgens als ‘ongewenste vreemdeling’ het land uit geëscorteerd. De reactie van Kaya hierop was dat: “Netherlands is violating all international laws, conventions and human rights by not letting me enter Turkish Consulate in Rotterdam”[7]. Ze kan zeggen wat ze wil, maar zij genoot niet de diplomatieke onschendbaarheid en zou zich volgens docente internationaal recht, Marieke de Hoon, enkel nog kunnen beroepen op afgeleide staatsimmuniteit.

Al met al kan gesteld worden dat het jammer is dat het zover heeft moeten komen. De Nederlandse politiek heeft binnen de regels van het diplomatieke verkeer gehandeld. Dit neemt niet weg dat het geen vurige situatie is dat verschillende gemoedstoestanden teweeg heeft gebracht. Laten we hopen dat beide staten tot een gepaste oplossing kunnen komen. Met de koeien zijn we wel blij though.

Bronnen:
[1]
Rijksoverheid.nl.
(2017

maart
12).
Verklaring
kabinet
uitgeleiden
Turkse
Minister
Kaya.
Geraadpleegd
via
https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2017/03/12/verklaring-kabinet-uitgeleiden-turkse-minister-kaya


[2]
Guillet

M.
(2017

maart
15).
Turkije
stuurt
uit
protest
40
koeien
terug
naar
Nederland.
Geraadpleegd
via
http://www.ad.nl/buitenland/turkije-stuurt-uit-protest-40-koeien-terug-naar-nederland~a56065c7/


[3]
Wikipedia.nl.
(n.d.).
Koe
(rund).
Geraadpleegd
via
https://nl.wikipedia.org/wiki/Koe_(rund)


[4]Schinkel

M.
(2017

maart
13).
Ook
Turkije
zelf
zal
lijden
onder
sancties.
Geraadpleegd
via
https://www.nrc.nl/nieuws/2017/03/13/ook-turkije-zelf-zal-lijden-onder-sancties-7354014-a1550079


[5]
Rijksoverheid.nl
(2010

december
1).
Diplomatieke
termen
en
procedures.
Informatie
over
termen
en
procedures
in
het
diplomatiek
en
consulair
verkeer.
Geraadpleegd
via
https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/ambassades-consulaten-en-overige-vertegenwoordigingen/inhoud/diplomatieke-onschendbaarheid


[6]
Jensma.
F.
(2017

maart
12).
Een
minister
de
toegang
weigeren

mag
dat
zomaar?
https://www.nrc.nl/nieuws/2017/03/12/een-minister-de-toegang-weigeren-mag-dat-zomaar-7321418-a1549935


[7]
NOS.nl
(2017

maart
11).
Turkse
minister
van
Familiezaken
tegengehouden
in
Rotterdam.
Geraadpleegd
via
http://nos.nl/artikel/2162636-turkse-minister-van-familiezaken-tegengehouden-in-rotterdam.html
Categorieën:
Terug naar boven